ابزارهای مالی نوین؛ انتخابی عالی برای سرمایه‌گذاران نسل جدید

ابزارهای مالی نوین به‌عنوان یکی از ارکان حیاتی بازارهای مالی امروز، نقش کلیدی در بهبود جریان سرمایه و کاهش ریسک‌های مالی ایفا می‌کنند. این دسته از ابزارها که شامل مجموعه‌ای متنوع از قراردادها و روش‌های مالی پیشرفته مانند NFT، ایردراپ و کرادفاندینگ هستند، به سرمایه‌گذاران و شرکت‌ها این امکان را می‌دهند تا با به‌کارگیری راهکارهای نوآورانه به اهداف مالی خود نزدیک‌تر شوند. در ایران نیز استفاده از این ابزارهای مالی به‌تدریج جایگاه ویژه‌ای در میان سرمایه‌گذاران پیدا کرده است. در ادامه این مقاله به بررسی این ابزارها و روش‌های بهره‌برداری از آن‌ها می‌پردازیم.

NFTها؛ اولین گروه از ابزارهای مالی نوین

NFT یکی از اصطلاحاتی است که این روزها بیشتر شنیده می‌شود. برای درک بهتر این فناوری، ابتدا لازم است با مفاهیم پایه و کلیدی آن آشنا شویم. شناخت این اصول اولیه به ما کمک می‌کند تا مفهوم اصلی NFT را بفهمیم و دلیل اهمیت و توجه گسترده به آن در بازارهای نوین مالی را درک کنیم. 

تعریفی ساده و قابل فهم از NFT

تصور کنید برای هر دارایی دیجیتال ارزشمندی که دارید، یک شناسنامه دیجیتال منحصر به فرد صادر شود. این شناسنامه امکان جعل یا کپی‌کردن نداشته باشد و مالکیت شما در آن به‌طور شفاف ثبت شود. این بهترین راه برای فهم ابتدایی NFT است. این دارایی می‌تواند شامل یک تصویر دیجیتال، موسیقی، ویدئو، آیتم داخل بازی، نام کاربری اینترنتی یا حتی بلیط دیجیتال باشد. 
NFT خلاصه‌ای از عبارت انگلیسی Non-Fungible Token است. این اصطلاح «توکن غیرقابل تعویض» معنا دارد. این اصطلاح کمی فنی به نظر می‌رسد اما به دقیق‌ترین شکل ویژگی اصلی این دسته از ابزارهای مالی نوین را نشان می‌دهد. در واقع، NFTها برخلاف اسکناس‌ها قابل معاوضه مستقیم نیستند، زیرا هیچ دو توکنی شباهتی به هم ندارند.
برای توضیح بهتر، بلیط یک کنسرت را در نظر بگیرید؛ در هیچ رویداد، دو بلیط کاملا مشابه وجود ندارد و هر بلیط دارای ویژگی‌های خاصی مثل نام صاحب آن، تاریخ اجرا و شماره صندلی مشخص است. همین ویژگی‌ها باعث می‌شوند که بلیط‌ها قابل تعویض یک به یک نباشند و هرکدام هویت و ارزش منحصربه‌فرد خود را داشته باشند.

مزایا و معایب NFT چیست؟

NFTها مانند دیگر توکن‌های ارز دیجیتال دارای نکات مثبت و منفی خاص خود هستند. نوظهور بودن این فناوری باعث شده بحث‌های گسترده‌ای درباره کاربردها و آینده آن شکل بگیرد؛ برخی آن را فرصتی انقلابی برای ایجاد دنیای مجازی غیرمتمرکز و مالکیت واقعی دارایی‌های دیجیتال می‌دانند. در حالی‌که عده‌ای آن را یک روند زودگذر و حتی فریبکارانه می‌شناسند. در ادامه به بررسی مزایا و معایب این توکن‌ها می‌پردازیم.

مزایای NFT

توکن‌های غیرقابل معاوضه NFT از مزایای زیادی برخوردار هستند که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

• تقسیم‌ناپذیر بودن: برخلاف بیت‌کوین که می‌توان آن را به واحدهای کوچکتر تقسیم کرد، NFTها به عنوان یک واحد کامل وجود دارند و قابلیت تقسیم شدن ندارند.

• تخریب‌ناپذیری: داده‌های مربوط به NFT روی بلاک چین و با استفاده از قراردادهای هوشمند ذخیره می‌شود، بنابراین هیچ توکن یا مالکیتی قابل حذف یا از بین رفتن نیست.

• قابلیت تایید: ثبت داده‌های مالکیت روی بلاک چین امکان ردیابی خالق اصلی و تایید اصالت توکن‌ها را فراهم می‌کند و از جعل جلوگیری می‌کند.

• قابلیت انتقال آسان: مالکیت NFTها به سادگی و از طریق کیف پول‌های دیجیتال منتقل می‌شود و معاملات در بازارهای بلاک چینی بدون نیاز به شناخت یا اعتماد متقابل انجام می‌گیرد.

معایب NFT

این نوع از ابزارهای مالی نوین معایبی هم دارند که به شرح زیر هستند:

• بحث‌برانگیز بودن ارزش: حجم بالای پول در گردش در بازارهای NFT باعث شده دیدگاه‌های متفاوتی درباره ارزش واقعی این توکن‌ها وجود داشته باشد. برخی سرمایه‌گذاران هنوز به این باور نرسیده‌اند که یک اثر هنری دیجیتال ثبت شده به صورت NFT معادل یک اثر هنری فیزیکی ارزشمند باشد.

• مصرف انرژی و اثرات زیست‌محیطی: بیشتر NFTها روی شبکه اتریوم ساخته می‌شوند که الگوریتم اجماع آن انرژی زیادی مصرف می‌کند و به همین دلیل تولید NFT به عنوان عاملی مخرب برای محیط زیست تلقی می‌شود. 

ایردراپ‌ها؛ از دیگر ابزارهای مالی نوین برای علاقه‌مندان به دنیای دیجیتال

واژه‌ی «ایردراپ» در زبان عام به معنی «ریختن از آسمان» یا «ارسال از آسمان» است، اما در حوزه رمزارزها معنای تخصصی‌تری دارد؛ به فرایند ارسال رایگان توکن‌ها از سوی یک پروژه بلاک چینی به کیف پول کاربران گفته می‌شود.
به عبارت دیگر، ایردراپ فرایندی است که طی آن یک پلتفرم بلاک چینی به صورت مستقیم و بدون نیاز به خرید، توکن‌هایی را به کاربران اعطا می‌کند. این توکن‌ها ممکن است ارز دیجیتال بومی پروژه‌های تازه‌کار یا حتی توکن‌های حاکمیتی باشند که امکان مشارکت در تصمیم‌گیری‌های شبکه را فراهم می‌کنند. دریافت این توکن‌ها بدون پرداخت هزینه‌ی مستقیم انجام می‌شود و همین موضوع باعث شده است ایردراپ در میان کاربران ارز دیجیتال محبوبیت زیادی پیدا کند.

نقاط قوت و ضعف ایردراپ

کسب درآمد و تامین مالی از طریق ایردراپ نیز دارای مزایا و معایب مختلف است که آشنایی با آن‌ها برای علاقه‌مندان به این بازار سرمایه‌گذاری اهمیت زیادی دارد. 

مزایای ایردراپ‌ها

ایردراپ‌ها نیز یکی از انواع ابزارهای مالی نوین هستند که استفاده از آن‌ها برای تامین مالی و کسب درآمد، مزایای مختلفی دارد. برای مثال:

• دریافت ارز دیجیتال بدون نیاز به سرمایه‌گذاری اولیه.

• کاملا رایگان بودن فرایند (اگر در ایردراپی از شما درخواست پول شد، احتمالا پروژه کلاهبرداری است).

• امکان کسب سود از طریق نوسانات قیمت ارزهای دریافتی، مخصوصاً اگر با روش‌های معامله و ترید آشنا باشید.

معایب ایردراپ

در کنار مزایای گفته شده برای ایردراپ‌ها، باید به معایب آن‌ها نیز اشاره کرد که به شرح زیر هستند:

• تقریبا ۷۰ درصد ایردراپ‌ها مربوط به پروژه‌هایی با اهداف کلاهبرداری هستند.

• بسیاری از توکن‌های هدیه داده شده ارزش دلاری قابل توجهی ندارند.

• برخی ایردراپ‌ها به صورت قرعه‌کشی (لاتاری) برگزار می‌شوند و حتی با انجام تمام مراحل، ممکن است کاربران برنده جایزه نشوند.

کرادفاندینگ؛ سرمایه‌گذاری به شیوه تامین مالی جمعی

از دیگر ابزارهای جدید برای تامین مالی می‌توان به کرادفاندینگ اشاره کرد. این روش نسبت به موارد قبلی شناخته شده‌تر است، با این حال هنوز هم بسیاری از سرمایه‌گذاران با مفهوم آن آشنایی ندارند. کرادفاندینگ (تامین مالی جمعی) یکی از روش‌های نوین سرمایه‌گذاری است که در سال‌های اخیر رشد قابل توجهی داشته است. این شیوه به افراد اجازه می‌دهد با مبالغ کم در پروژه‌های بزرگ سرمایه گذاری کنند.
بر اساس گزارش Statista، بازار جهانی کرادفاندینگ در سال ۲۰۲۳ به حدود ۲۰ میلیارد دلار رسیده و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۲۷ این رقم به بیش از ۴۰ میلیارد دلار افزایش یابد. سرمایه‌گذاری کرادفاندینگ از طریق پلتفرم‌های آنلاین تامین مالی جمعی انجام می‌شود؛ این پلتفرم‌ها محیطی فراهم می‌کنند که پروژه‌ها را معرفی کرده و سرمایه‌گذاران بر اساس علاقه و اهداف خود بتوانند در آن‌ها مشارکت کنند. 

مزایا و معایب کرادفاندینگ

سرمایه‌گذاری در طرح‌های تامین مالی جمعی نیز مانند دیگر ابزارهای مالی نوین، مزایا و معایبی دارد. موفقیت در این روش سرمایه‌گذاری، مستلزم توجه به این موارد است. 

مزایای کرادفاندینگ

از مهم‌ترین مزایای سرمایه‌گذاری در کرادفاندینگ می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تسریع فرآیند تامین مالی

• افزایش دسترسی‌پذیری

• تاثیر اجتماعی مثبت

• تسهیل در راه‌اندازی کسب‌وکارهای نوین

• ارتقا شهرت و اعتبار کارآفرینان با موفقیت پروژه‌ها

• بازاریابی کم‌هزینه برای مدیران

• کسب بازدهی مناسب برای سرمایه‌گذاران

معایب کرادفاندینگ

با وجود قابلیت‌های ویژه و امتیازات سرمایه‌گذاری در کرادفاندینگ، این بستر هم معایبی دارد که برخی از آن‌ها عبارتند از:

• سردرگمی انتخاب طرح مناسب به‌ویژه برای مبتدیان

• نقدشوندگی در برخی طرح‌ها

• ریسک از بین رفتن اعتبار در صورت شکست پروژه

کدامیک از ابزارهای مالی نوین برای ایرانیان پربازده‌تر است؟

انتخاب از میان ابزارهای نوین مالی به‌منظور سرمایه‌گذاری موفق، علاوه بر توجه به مزایا و معایب طرح، نیازمند ارزیابی ریسک و بازدهی هرکدام نیز است. در جدول یک مقایسه کلی از نظر ریسک هرکدام از بسترهای بالا، ارائه شده است:

با توجه به ریسک هرکدام از بسترهای سرمایه‌گذاری و تامین مالی و مزایا و معایب هرکدام، می‌توان گفت که کرادفاندینگ بستر مطمئن‌تری جهت سرمایه‌گذاری به‌ویژه برای کاربران ایرانی محسوب می‌شود. این روش به سرمایه‌گذاران کمک می‌کند تا در درازمدت سود قابل توجهی کسب کنند. همچنین به‌عنوان یکی از ابزارهای مالی نوین بستر خوبی برای جمع‌آوری سرمایه مورد نیاز پروژه‌ها فراهم می‌کند. کرادفاندینگ در ایران هنوز در مراحل اولیه خود قرار دارد و بدون شک با چالش‌ها و مشکلاتی مواجه است، با این حال یکی از محبوب‌ترین روش‌ها برای تأمین مالی به شمار می‌آید.

دونگی، پلتفرم معتبر تامین مالی جمعی 

بخشی از سود و مدیریت ریسک سرمایه‌گذاری در کرادفاندینگ به پلتفرم انتخابی بازمی‌گردد. دونگی به‌عنوان یکی از بهترین پلتفرم‌های سرمایه‌گذاری جمعی (کرادفاندینگ)، شرایط خوبی را برای کاربران خود فراهم می‌کند. مزایای سرمایه‌گذاری در کرادفاندینگ دونگی عبارتند از:

• پلتفرم دونگی بر شفافیت، امنیت و معافیت مالیاتی سرمایه‌گذاران تأکید دارد.

• امکان سرمایه‌گذاری با حداقل ۱ میلیون تومان در پروژه‌های کم‌ریسک و پر سود فراهم است.

• دسترسی آسان از طریق سامانه سجام و پنل اختصاصی، حتی برای کاربران مبتدی.

• پشتیبانی و مشاوره تخصصی توسط تیم حرفه‌ای در تمام مراحل سرمایه‌گذاری.

• سرمایه‌گذاران حقوقی بدون محدودیت مالی می‌توانند شرکت کنند.

• دونگی توسط گروه مالی فیروزه و صندوق فیروزه، به عنوان پشتوانه‌ معتبر، حمایت می‌شود و دارای مجوز رسمی فرابورس است.

• برنامه پاداش افیلیت با ۱٪ پورسانت برای معرفی سرمایه‌گذاران جدید وجود دارد.

سخن پایانی

در دنیای امروز با پیشرفت‌های سریع تکنولوژی، روش‌های سرمایه‌گذاری نیز متحول شده‌اند. از NFT گرفته تا کرادفاندینگ، گزینه‌های متعددی برای سرمایه‌گذاران وجود دارد. با این حال، انتخاب بهترین روش سرمایه‌گذاری نباید بدون تحلیل و بررسی دقیق انجام شود و باید با در نظر گرفتن نیازها، شرایط، مزایا و معایب هر روش صورت گیرد. کرادفاندینگ یا تأمین مالی جمعی، روشی نوین است که امکان مشارکت افراد با مبالغ کوچک در پروژه‌های بزرگ را فراهم می‌کند. در ایران، پلتفرم دونگی به‌عنوان بستری مناسب و شفاف، گزینه‌ای مناسب و قابل اعتماد برای ورود به دنیای سرمایه‌گذاری با ابزارهای مالی نوین محسوب می‌شود.